Η Μάχη του Δαδιού 1 Νοεμβρίου 1822

 

Μετά την καταστροφή του Δράμαλη στα Δερβενάκια ο Χουρσίτ πασάς έδωσε εντολή στον Κιοσέ Μεχμέτ πασά να προελάσει στην Πελοπόννησο προς ενίσχυση του οπισθοχωρούντα Δράμαλη. Ο Κιοσέ Μεχμέτ αποφάσισε να περάσει στα Σάλωνα και από εκεί μέσω του Κορινθιακού θα προωθούταν στην Πελοπόννησο. Στα Σάλωνα, όμως, ο Κιοσέ Μεχμέτ πληροφορήθηκε ότι ο Ανδρούτσος έρχεται προς το μέρος του και αποφάσισε να επιστρέψει στη Γραβιά φοβούμενος μήπως εγκλωβιστεί στα Σάλωνα.

Ο Οδυσσέας Ανδρούτσος παρακολουθώντας τις κινήσεις του Κιοσέ Μεχμέτ αποφά-σισε να αναχαίτιση την προέλασή του στο Δαδί, στέλνοντας εκεί τους Γεώργιο Λεπενιώτη και Ιωάννη Κομποδαδίτη, καθώς και τους αδελφούς Στάθη και Μήνιο Κατσικογιάννη με τα παλληκάρια τους, για να φτιάξουν ταμπούρια στην περιοχή της Αγίας Μαρίνας Δαδίου. Ο ίδιος ο Ανδρούτσος έφθασε στο Δαδί στις 30 Οκτωβρίου 1822 και μετέβη στα ταμπού-ρια της Αγίας Μαρίνας, όπου τοποθέτησε τους οπλαρχηγούς του σε διάταξη μάχης.

Την 1η Νοεμβρίου 1822 συγκρούστηκαν, δυτικά του Δαδιού, οι δυνάμεις του Ανδρούτσου με το τουρκικό στράτευμα, δυνάμεως 12.000 ανδρών.  Οι Τούρκοι επιτέθηκαν με το ιππικό τους πρώτα στο Δαδί και μετά όλοι μαζί (πεζικάριοι και ιππείς) στα ταμπούρια του Ανδρούτσου στην περιοχή της Αγίας Μαρίνας, δυτικά της κωμοπόλεως του Δαδιού. 

Τα παλληκάρια του Ανδρούτσου βλέποντας ότι περικυκλώνονται από το ιππικό των Τούρκων οπισθοχώρησαν προς το μοναστήρι. Ο Ανδρούτσος, όμως, εξακολουθούσε να μένει στη θέση του και να πολεμάει. Μόλις αντελήφθη ότι είχε μπροστά του το πεζικό των Τούρκων και στα μετόπισθέν του το ιππικό τους οπισθοχώρησε και αυτός προς το μοναστήρι του Δαδιού. Οι Τούρκοι επιτιθέμενοι κατέλαβαν το μοναστήρι και επιδόθηκαν σε σφαγές και αιχμαλωσίες των εγκλείστων, καθώς και βανδαλισμούς του μοναστηριού. Δεν μπόρεσαν όμως να συλλάβουν τον Ανδρούτσο και τα παλλικάρια του.  Ο Μακρυγιάννης έγραψε στα απομνημονεύματά του για την επιθετικότητα των Τούρκων: «Με τον χαλασμόν αυτεινών ψύχωσαν οι Τούρκοι πολύ, ρίχτηκαν και εις το μοναστήρι και ζώσαν τον Δυσσέα στενά, οπούταν πολλά ολίγοι εκεί και οι Τούρκοι πολλοί. Τόκαμαν πολλά γερούσια του Δυσσέα με τους ολίγους οπούχε εις το μοναστήρι. Τους βάστηξαν οι Έλληνες γενναίως».

Ο Ανδρούτσος κατόρθωσε με τη στρατηγική του να πείσει τους Τούρκους να υποχωρήσουν στο Ζητούνι, για να κερδίσει χρόνο, ώστε ο επερχόμενος χειμώνας να αναγκάσει τον Κιοσέ Μεχμέτ να εγκαταλείψει την προέλασή του στην Πελοπόννησο. Μετά τον βίαιο θάνατο του Χουρσίτ, στις 30 Νοεμβρίου 1822, και τον επερχόμενο χειμώνα ο Κιοσέ Μεχμέτ πασάς και το στράτευμά του αποχώρησαν από την περιοχή του Ζητουνίου με κατεύθυνση τη Λάρισα.

Η μάχη στο Δαδί ήταν σημαντική για την εξέλιξη της Επαναστάσεως, διότι το τουρκικό στράτευμα απέτυχε να προελάσει στην Πελοπόννησο με αποτέλεσμα ο Δράμαλης να μείνει αβοήθητος, αποδεκατισμένος και μη δυνάμενος να αντεπιτεθεί προς ανακατάληψη της Τριπολιτσάς, που ήταν και λόγος της εκστρατείας του στην Πελοπόννησο. Έτσι ο Μωριάς ανέπνευσε για μια ακόμα φορά.

Δημήτριος Ιωάν. Βασιλείου

Κοινοτικός Σύμβουλος Αμφικλείας

 

28 Οκτωβρίου 1940

 

Το παλαιό κτήριο του Γυμνασίου Αταλάντης

 

Το ανεγερθέν παλαιό κτήριο του Γυμνασίου Αταλάντης (νυν Αρχαιολογικό Μουσείο)

(Εφημερίδα Ο ΡΟΥΜΕΛΙΩΤΗΣ, 12 Οκτωβρίου 1929)

Πως προέκυψε η φράση: «Είμαστε πάλι για το γάϊδαρο καβάλα». Απόσπασμα από το νέο βιβλίο του Ιωάννου Σκορδά

Το 1894 ένα συμβάν στο Δαδί προκάλεσε την κοινή γνώμη και έφθασε να καταγραφεί στον τύπο. Μια πολύ παλιά μέθοδος τιμωρίας των μοιχών, η οποία ήταν άγραφος νόμος και εφαρμοζόταν σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, ήταν το «σεργούνεμα». Για να αποφεύγεται η μοιχεία έδεναν τους μοιχούς ανάποδα επάνω στο σαμάρι ενός γαϊδάρου και τους περιέφεραν στην πόλη, ενώ τους έρριχναν στάχτη  και κλούβια αυγά. Από τότε έχει μείνει η έκφραση για κάποιους που επαναλαμβάνουν το ίδιο σφάλμα «είμαστε πάλι για το γάϊδαρο καββάλα».

΄Ενα περιστατικό ανάλογο με το παλιό «σεργούνεμα» έγινε στο Δαδί στις αρχές του έτους 1894. Δεν επρόκειτο για κάποιο μοιχό, αλλά για «ατυχή κλέφτη ηνίων», ο οποίος «εσεργουνώθη» και περιφερόταν στην πόλη, αφού τον έσερναν από τα ηνία. Το περιστατικό παρακολούθησε κάποιος, το διηγήθηκε σε ένα δημοσιογράφο και αυτός το παρουσίασε σε άρθρο στην εφημερίδα ΚΑΙΡΟΙ, που δημοσιεύτηκε στις 30 Ιανουαρίου 1894. Το άρθρο αναφέρει:

             «Εγραψαν ημίν εκ Δαδίου, όπου δεν αναγινώσκουσιν εφημερίδας. Οι νέοι αστυνομικοί έθεσαν ενταύθα εις ενέργειαν μέθοδον τιμωρίας πολύ παλαιάν, τουτέστι το σεργούνεμα, με μίαν μόνον διαφοράν, ότι αντί να θέτωσι τους τιμωρουμένους εις το γαϊδούρι, τους θέτουσιν εις το άλογον. Υπήρξα αυτόπτης του επομένου επεισοδίου. Μου επροξένησε χειρίστην εντύπωσιν, αλλά και εις πάντα συμπαθή προς τους ομοίους του θα φανή αποτρόπαιον. Εκλάπησαν τα ηνία ίππου και ευρέθησαν εν τη οικία τινός ατυχούς. Ούτος μετετράπη υπό του κ. Αστυνόμου ενωμοτάρχου εις ίππον και εσεργουνώθη, συρόμενος από των ηνίων δια μέσου της κωμοπόλεως. (Ζήτω η στρατιωτική αστυνομία!). Το μέτρον, ως εννοείται, εξευγενίζει, κατά τον κ. Αστυνόμον, ταχέως δε θα μας εξημερώση, εάν πάντες συρθώμεν δια των ηνίων ανά τας οδούς των πόλεων».

 

Το παλιό Δαδί

  Σύντομα θα είναι κοντά σας το νέο βιβλίο του Δαδιώτου ερευνητού 

 Ιωάννου Παν. Σκορδά 
με τον τίτλο "Το παλιό Δαδί". 
Το βιβλίο καλύπτει μια σειρά γεγονότων που συνέβησαν στο Δαδί
 την περίοδο 1830-1940.

 

Του ευχόμαστε από καρδιάς να είναι Καλοτάξιδο

 

Ιστορικά στοιχεία οικίας Κυριαζή - Σκλαβούνου

Στέργιος Λέφας

Ερευνητής

Ο διάλογος του Κωνσταντίνου Καραμανλή με τον Τζορτζ Μπους το 1991 παραμένει εξαιρετικά επίκαιρός. Πώς η Άγκυρα απέφευγε το διάλογο.

Η Τουρκία κατηγορεί σήμερα την Ελλάδα ότι δεν επιθυμεί διάλογο και οξύνει τα πνεύματα στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο με μαξιμαλιστικές βλέψεις. Όμως η Αθήνα ανταπαντά πως πάντα είναι έτοιμη να συζητήσει όχι όμως υπό το καθεστώς εκβιασμών και απειλών. Η απόπειρα της Άγκυρας να πείσει πως αυτή είναι που επιθυμεί διάλογο πέφτει στο κενό. Η Άγκυρα όπως έχει τονιστεί επανειλημμένα από την ελληνική διπλωματία βρίσκει καταφύγιο στις απειλές αφού στερείται σοβαρών και ισχυρών νομικών επιχειρημάτων για τις παράλογες διεκδικήσεις της. Η στάση του Ερντογάν όμως δεν είναι πρωτοφανής. Και παλαιότερα Τούρκοι ηγέτες έδειξαν με τις πράξεις τους πως δεν επιθυμούν διάλογο. Χαρακτηριστικός είναι ο διάλογος του Κωνσταντίνου Καραμανλή το 1991 με τον Τζορτζ Μπους. Το εντυπωσιακότερο όλων είναι πως τόσο χρόνια μετά παραμένει εξαιρετικά επίκαιρός.

Διαβάστε αναλυτικα:

Κωνσταντίνος Καραμανλής: Επίστευα πάντοτε και πιστεύω στην ανάγκη επιλύσεως των διαφορών μας με την Τουρκία. Η γεωγραφία μας υποχρεώνει να συνυπάρχουμε. Χρειάζεται λίγη λογική και λίγο πολιτικό θάρρος. (...) Έκανα προτάσεις Συμφώνου Μη Επιθέσεως το 1976 στον Ντεμιρέλ. Το δέχθηκε και μετά δέκα μέρες μετάνιωσε. Έκανα μια προσπάθεια για το πρόβλημα της υφαλοκρηπίαδς και πρότεινα να πάμε στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Συναντηθήκαμε με τον Ντεμιρέλ στις Βρυξέλλες και υπογράψαμε γι' αυτό ένα κοινό ανακοινωθέν. Μετά δέκα μέρες έστειλα τους αντιπροσώπους μας για να συζητήσουν την σχετική διαδικασία και ο Ντεμιρέλ υπαναχώρησε λέγοντας ότι υπέγραψε το ανακοινωθέν χωρίς να το διαβάσει. Όταν συνάντησα τον Ετσεβίτ του είπα και πάλι για την Χάγη γιατί πέραν των άλλων συμφέρει και πολιτική αφού η απόφαση θα είναι του δικαστηρίου και δεν θα κατηγορηθούν οι κυβερνήσεις. Μου είπε ότι έχω δίκιο αλλά πρόσθεσε ότι δεν μπορούσε να το δεχθεί γιατί είχε κατηγορήσει τον Ντεμιρέλ για προδοσία.

Τζορτζ Μπους: Ίσως αποδειχθεί καταλληλότερος συνομιλητής ο Οζάλ αν και στερείται επαρκούς υποστηρίξεως στην Τουρκία.

Κωνσταντίνος Καραμανλής: Όταν μιλάμε για την ανάγκη επιδείξεως πολιτικού θάρρους εννοούμε να αγνοηθεί η κοινή γνώμη.

Τζορτζ Μπους: Πιστεύετε ότι η πρωτοβουλία του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για τετραμερή συνάντηση έχει πιθανότητες και προοπτικές;

Κωνσταντίνος Καραμανλής: Θα εξαρτηθεί από την Τουρκία που είναι το κλειδί. Η Κύπρος έχει ελληνική ιστορία 3.000 ετών. Είναι μια δεύτερη ΕΛΛΑΣ. Το 80% των Κυπρίων είναι Έλληνες και το 18% Τούρκοι (...) Οι Τούρκοι έπρεπε να αποχωρήσουν αλλά αντί να φύγουν κατέλαβαν και το μισό νησί.

*Ο διάλογος δημοσιεύτηκε στην Εστία και προέρχεται από τον 12ο τόμο των Αρχείων Καραμανλή. Η παραπάνω συνομιλία έγινε στην Ηρώδου Αττικού στο πλαίσιο επίσημης επίσκεψης του τότε Αμερικανού Προέδρου.

ΠΗΓΗ: https://newpost.gr/