Τρίτη, 18 Ιουνίου 2019

Οικία Παπαλουκά



Μικρό δείγμα από το τελευταίο και πάντα ενδιαφέρον, συγγραφικό πόνημα του αγαπητού συμπατριώτη μας κ. Γ. Π. Σκορδά.   ΔΙΚ       
[Το κτίσμα χρήζει άμεσης παρέμβασης για την σωτηρία του]

Πέμπτη, 13 Ιουνίου 2019

Σάββατο, 8 Ιουνίου 2019

Το κωδωνοστάσιο του Αγίου Δημητρίου

Περιγραφή
Πρόκειται για ένα πέτρινο τριώροφο κτίσμα στην βόρειο-δυτική γωνιά του Ιερού Ναού του Αγίου Δημητρίου. Αποτελείται από εξαιρετικά επιμελημένους λίθους και διακρίνεται σε βάση, κυρίως σώμα και στέψη, με το κάθε επίπεδο να διαχωρίζεται από τα άλλα με διακοσμητική προεξέχουσα ταινία. Ο κάθε όροφος είναι διαφορετικής μορφής, με το ισόγειο να έχει σε κάθε πλευρά από ένα μεγάλο τοξωτό άνοιγμα. Στο νότιο άνοιγμα έχει τοποθετηθεί η βαριά σφυρήλατη πόρτα του προαυλίου και δίπλα της υπάρχει ένα παλιό μεταλλικό σήμαντρο. Στο πρώτο όροφο που βρίσκονται οι 4 καμπάνες του Ναού, τα ανοίγματα είναι και αυτά τοξωτά αλλά δίλοβα. Στο τελευταίο επίπεδο τα ορθογώνια ανοίγματα διαμορφώνονται στις γωνίες. Από την μορφή τους φαίνεται πως είχε γίνει πρόβλεψη για μελλοντική τοποθέτηση ωρολογίου.  Στη κορυφή του πέτρινου τρούλου έχει τοποθετηθεί λευκός μαρμάρινος σταυρός με ένα λουλούδι στην ανατολική πλευρά.


Τετάρτη, 5 Ιουνίου 2019

Το Έθιμο της Στρούγκας στο Δαδί


Ανάληψη γιορτή της στρούγκας, γιορτή των τσοπάνηδων, των ανθρώπων που έχουν συνδέσει τη ζωή τους με τα πρόβατα και τα γίδια. Την ημέρα της Αναλήψεως ο τσοπάνης  καλούσε στη στρούγκα του συγγενείς, φίλους, κουμπάρους, συμπεθέρους, για να γιορτάσουν όλοι μαζί. Αυτοί όμως δεν θα πήγαιναν με άδεια τα χέρια στον εορτάζοντα τσοπάνη, αλλά φορτωμένοι με καλούδια, που από την προηγουμένη ημέρα είχαν ετοιμάσει, όπως πρεβέντα (*), τυρόπιτες, εφτάζυμο ψωμί, γλυκίσματα, κρασί στην τσίτσα από το γιοματάρι και φρούτα.  

Τετάρτη, 29 Μαΐου 2019

29 Μαΐου 1453 η πτώση της Κωνσταντινουπόλεως


Συμπληρώνονται φέτος 566 χρόνια από την αποφράδα εκείνη ημέρα της Τρίτης 29 Μαΐου 1453  όπου η βασιλεύουσα των πόλεων έπεσε στα χέρια των Τούρκων. Η Κωνσταντινούπολη είχε στο παρελθόν πολιορκηθεί είκοσι επτά φορές, αλλά μόνο τον Απρίλιο του 1204 οι Σταυροφόροι της Δ΄ σταυροφορίας κατάφεραν να μπουν στην Πόλη. Μετά την πτώση της  στους σταυροφόρους της δύσης η βυζαντινή αυτοκρατορία διασπάστηκε σε τρία μέρη: στην Αυτοκρατορία της Νίκαιας (1204-1261) που κατά κάποιο τρόπο ήταν η φυσική συνέχεια της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, στο Δεσποτάτο της Ηπείρου (1204-1337) και στην Αυτοκρατορία της Τραπεζούντας που κυβερνήθηκε από την μεγάλη οικογένεια των Κομνηνών (1204-1261). Τον Αύγουστο του 1261 ανακαταλαμβάνει την Κωνσταντινούπολη  ο Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγος και εγκαθιστά τη δυναστεία των Παλαιολόγων. Η Ανάκτηση της Κωνσταντινουπόλεως και η ανασύσταση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας έστρεψε αναγκαστικά και μοιραία την προσοχή του Μιχαήλ Η΄ στην Ευρώπη με αποτέλεσμα να παραμελήσει την ανατολή και να την αφήσει στο έλεος των Τούρκων.

Σάββατο, 25 Μαΐου 2019

Η β΄ τάξη του Ελληνικού Σχολείου Δαδίου 1919


Στο Δαδί το Ελληνικό Σχολείο ή Σχολαρχείο ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1865. Η φοίτηση σε αυτό ήταν αρχικά διετής και έπειτα τριετής και σε αντιστοιχία με τα σημερινά δεδομένα κάλυπτε τις δύο τελευταίες και την πρώτη τάξη των σημερινών Δημοτικών και Γυμνασίων αντίστοιχα. Οι μαθητές του, που δεν προέρχονταν μόνο από την Αμφίκλεια, αλλά και από την ευρύτερη περιοχή, κατέβαλαν δίδακτρα για την φοίτηση τους. Διατηρήθηκε μέχρι το 1929.

Η φωτογραφία είναι κολλημένη πάνω σε χαρτόνι, διακοσμημένο με ανάγλυφα σχέδια και στη πίσω όψη έχουν σημειωθεί με κοντυλοφόρο και σε μπλε χρώμα οι εξής πληροφορίες:

Οι μαθητές της β΄ τάξεως του Ελληνικού Σχολείου Δαδίου το 1919 είναι εξ αριστερών προς τα δεξιά από την επάνω γραμμή οι:  Κατσαρός, Κολοκιδάς, Κατσαβός, Οικονόμου, Καραπλής, Σταματόπουλος, Σιάτρας, Ναούμης, Κοτσήκης, Τσοροπλής, Άδαμ, Στεργιόπουλος, Πολιτικός, Ζεντράλης, Χολέβας, Κοτσίκης, Λαζάρου, Πενταγιότης, Τσαγανός, Καραστάθης, Χαλτούπης, Ζιώτας, Αθ. Χρυσικός, Κοπελιάς, Καψής, Ζερδές, Κρικώνης, Τσούτσος, Μαρμάρας, Τσούτσος, Διδάσκαλος Στρογγύλης, Συλλαίος, Γεωργίου, Ζηγούρος, Συλλαίος, Παπαρούλιας, Βαργιανίτης, Φλώρος, Τσούτσος, Παπακώστας, Αγγέλης, Χολίβα, Χολέβα, Βασ. Στρογγύλη, Ιω. Στρογ (…), Κομπούρα, Δημ. Στρογγύλης, Δροσόπουλος, Λιακρής, Μωρίτσας,  Δημ. Χρυσικός, (…) ρέτης,  Καψής, Ρηζομάρκου, Σκανιακός, Σουφλής, Κολοφούσης
(…) άμης, Ιωάν, Χρυσικός και Λουκ. Στρογγυλάκος.

Όπως φαίνεται από τη φωτογραφία, η Β΄ τάξη του Ελληνικού Σχολείου Δαδίου του 1919 αποτελούνταν από 59 μαθητές εκ των οποίων 55 άρρενες και 4 θήλεις. Αξιοπρόσεκτο είναι πως όλα τα παιδιά φορούν τα γιορτινά τους ρούχα και στα χέρια τους κρατούν διάφορα άνθη. Περιστοιχισμένος από τους μαθητές και καθιστός στο κέντρο της φωτογραφίας είναι ο καθηγητής Γεώργιος Στρογγύλης, γνωστός με το παρατσούκλι Κουτσουμπός, που υπήρξε από τους πιο μορφωμένους και μεταδοτικούς δασκάλους του Δαδιού. Γι’ αυτόν ο Δ. Λ. Τσιτσιπής σημειώνει: «…όποιος τον είχε δάσκαλο έμαθε γράμματα και το καμάρωνε «Eγώ κύριε τά ‘μαθα απ’ τον Κουτσουμπό»!....
Το έτος 1919 το Σχολαρχείο στεγαζόταν στο ισόγειο του αρχοντικού του Σ. Κουγιάτσου (Γαρού) ενώ στο φόντο της φωτογραφίας διακρίνεται η ανατολική όψη του νεοδμήτου για την εποχή Δημοτικού Σχολείου.  
Στέργιος Δημητρίου Λέφας